ສານ ຂອງພະນະ ທ່ານ ທອງລຸນ ສີສຸລິດ, ນາຍົກລັດຖະມົນຕີແຫ່ງ ສປປ ລາວ ເນື່ອງໃນ ວັນສິ່ງແວດລ້ອມໂລກ 5 ມິຖຸນາ 2018

ບັນດາທ່ານ ທີ່ນັບຖື,ພີ່ນ້ອງຮ່ວມຊາດທີ່ຮັກແພງ ທັງຫລາຍ,
ໃນປີນີ້ກໍຄືໃນຊຸມປີທີ່ຜ່ານມາ ພວກເຮົາຮ່ວມກັບປະຊາຊາດ ໃນທົ່ວໂລກ ສະ ເຫລີມສະຫລອງ ວັນສິ່ງແວດລ້ອມໂລກ 5 ມິຖຸນາ ຄົບຮອບ 46 ປີ ທັງເປັນວັນສິ່ງແວດລ້ອມແຫ່ງຊາດຄົບຮອບ 19 ປີ ພາຍໃຕ້ຄໍາຂວັນທີ່ວ່າ: “ຫລຸດຜ່ອນປລາສະຕິກ ຫລຸດຜ່ອນມົນລະພິດ”“Beat Plastic Pollution”. ການສະເຫລີມສະຫລອງຄັ້ງນີ້ ໄດ້ດໍາເນີນຮ່ວມກັນ ກັບການສະເຫລີມສະຫລອງ ວັນນໍ້າໂລກພາຍໃຕ້ຫົວຂໍ້ “ຈົ່ງພ້ອມກັນປົກປັກຮັກສາທໍາມະຊາດ ເພື່ອແຫລ່ງນໍ້າ - Nature for Water” ແລະ ພ້ອມກັນກັບຂະບວນປຸກຕົ້ນໄມ້ແຫ່ງຊາດ ວັນທີ 1 ມິຖຸນາ ເຊິ່ງໄດ້ຖືໂອກາດເອົາວັນສໍາຄັນດັ່ງກ່າວ ເພື່ອປຸກລະດົມສ້າງຈິດສໍານຶກ ແລະ ໃຫ້ສັນຍານເຕືອນແກ່ປະຊາຊົນໃນທົ່ວໂລກ ຮ່ວມແຮງຮ່ວມໃຈກັນດຳເນີນການຢ່າງຈິງຈັງ ໃນການແກ້ໄຂບັນຫາສິ່ງແວດລ້ອມອັນພົ້ນເດັ່ນ ພາຍໃຕ້ຄໍາຂວັນດັ່ງທີ່ກ່າວມາຂ້າງເທິງ ໃຫ້ປະກົດຜົນເປັນຈິງ.
ພີ່ນ້ອງຮ່ວມຊາດທີ່ຮັກແພງ,


ດັ່ງທີ່ຮັບຮູ້ນໍາກັນແລ້ວວ່າ, ໂລກກຳລັງປະເຊີນກັບສິ່ງທ້າທາຍຢ່າງໜັກໜ່ວງ ຕໍ່ຄວາມສາມາດ ໃນການຄຸ້ມຄ້ອງຊັບພະຍາກອນທໍາມະຊາດ ແລະ ປົກປັກຮັກສາສິ່ງ ແວດລ້ອມຕາມທິດສີຂຽວ ແລະ ຍືນຍົງລວມທັງການປົກປັກຮັກສາແຫລ່ງນໍ້າທໍາມະຊາດ ຈາກປັດໄຈການເພີ່ມຂຶ້ນຂອງປະຊາກອນໂລກຢ່າງໄວວາ, ສິ່ງແວດລ້ອມທໍາມະຊາດຖືກທຳລາຍ, ການເຊື່ອມໂຊມຂອງລະບົບນິເວດ ພື້ນຖານທໍາມະຊາດໂລກ ແລະ ຈາກສະພາບການປ່ຽນແປງ ຂອງດິນຟ້າອາກາດ ອັນໄດ້ສົ່ງຜົນກະທົບ ອັນສໍາຄັນຕໍ່ປະຊາກອນໂລກ ໂດຍສະເພາະ ໃນບັນດາປະເທດດ້ອຍພັດທະນາເກີດມີບັນຫາ ຂາດແຄນນ້ຳ. ຕາມຂໍ້ມູນຂອງອົງການສາຫະປະຊາດ ໄດ້ແຈ້ງໃຫ້ຊາບວ່າ ໃນປະລິມານສິ່ງເສດເຫລືອທັງໝົດໃນທົ່ວໂລກ ສ່ວນໃຫຍ່ແມ່ນມາຈາກປລາສະຕິກ ໂດຍສະເພາະ ໃນບັນດາຕົວເມືອງ, ທົ່ວໂລກໄດ້ຊົມໃຊ້ຖົງຢາງປລາສະຕິກປະມານ 500 ຕື້ຖົງ ຕໍ່ປີ ແລະ ໄດ້ຊື້ກະຕຸກຢາງປລາສະຕິກ 1 ລ້ານຕຸກ ໃນທຸກໆນາທີ, ແຕ່ການຊົມໃຊ້ຜະລິດຕະພັນດັ່ງກ່າວ 50% ແມ່ນພຽງຄັ້ງດຽວ-ກໍຖິ້ມໄປ ແລະ ກາຍເປັນສິ່ງເສດເຫລືອປລາສະຕິກ ເຊິ່ງຢ່າງໜ້ອຍປະມານ 8 ລ້ານໂຕນ/ປີ ໄດ້ຖິ້ມລົງສູ່ທະເລ. ສະຫລຸບລວມແລ້ວ ສິ່ງເສດເຫລືອປຣາສະຕິກກວມເອົາ 10% ຂອງສິ່ງເສດເຫລືອທົ່ວໄປ ທີ່ມະນຸດເຮົາໄດ້ສ້າງຂຶ້ນ ໃນທົ່ວໂລກ.
ມາຮອດປັດຈຸບັນ ປະຊາກອນໃນທົ່ວໂລກ ຫລາຍກວ່າ 663 ລ້ານຄົນ ບໍ່ສາມາດເຂົ້າຫາແຫລ່ງນ້ຳທີ່ສະອາດໄດ້. ນອກນັ້ນ, ຍັງປະເຊີນໜ້າກັບບັນຫາມົນລະພິດທາງນ້ຳ ແລະ ບັນຫາໄພນໍ້າຖ້ວມຢ່າງກະທັນຫັນ ແລະ ໄພແຫ້ງແລ້ງຢ່າງຮຸນແຮງ ໄດ້ເພີ່ມຂຶ້ນໃນແຕ່ລະປີ ເຊິ່ງໄດ້ສົ່ງຜົນກະທົບຢ່າງແຜ່ລາມເປັນວົງກວ້າງ, ກະທົບຮຸນແຮງຕໍ່ການດຳລົງຊີວິດຂອງຄົນ ແລະ ສັດ ໃນທົ່ວທຸກມຸມໂລກ.
ສປປ ລາວ ພວກເຮົາ ກໍເຊັ່ນດຽວກັນ, ພວກເຮົາ ກໍກໍາລັງປະເຊີນໜ້າກັບບັນຫາທີ່ນັບມື້ນັບເພີ່ມຂຶ້ນ ຂອງການຊົມໃຊ້ປຣາສະຕິກເວົ້າລວມ ເວົ້າສະເພາະ ກໍແມ່ນ ບັນຫາຖົງຢ່າງປລາສະຕິກ ທີ່ຊົມໃຊ້ຢ່າງງ່າຍດາຍ ແລະ ຖິ້ມຊະຊາຍຕາມຊຸມຊົນ, ຖະໜົນຫົນທາງ ໃນຕົວເມືອງໃຫຍ່-ນ້ອຍໃນທົ່ວປະເທດ ແລະ ບັນຫາການຂາດ ແຄນນໍ້າດື່ມ, ນໍ້າໃຊ້ທີ່ສະອາດຂອງປະຊາຊົນບັນດາເຜົ່າ ທີ່ທຸກຍາກໃນຊົນນະບົດ ເຊິ່ງເປັນບັນຫາ ທີ່ລັດຖະບານພວກເຮົາ ໄດ້ຊີ້ນໍ້າຢ່າງໃກ້ສິດໃນການແກ້ໄຂຢ່າງຮີບດ່ວນ.
ພີ່ນ້ອງຮ່ວມຊາດທີ່ຮັກແພງ ທັງຫຼາຍ,
ຕໍ່ບັນຫາ ແລະ ສະພາບການດັ່ງກ່າວ, ໃນເວທີສາກົນປະຊາຊາດໃນໂລກ ກໍບໍ່ໄດ້ລົດລະຄວາມພະຍາຍາມໃນການຮ່ວມມືກັນຢ່າງຈິງຈັງ ໃນການວາງນະໂຍບາຍ, ຍຸດທະສາດລະດັບໂລກ ແລະ ມາດຕະການຕ່າງໆ ເພື່ອຊອກຫາວີທີແກ້ໄຂບັນຫາດັ່ງກ່າວ. ສະເພາະ ສປປ ລາວ, ພັກ-ລັດ ກໍໄດ້ມີແນວທາງ ແລະ ນະໂຍບາຍ ໃນການແກ້ໄຂບັນຫາດັ່ງກ່າວ ຢ່າງສະເໝີຕົ້ນສະເໝີປາຍ ເປັນຕົ້ນ ແມ່ນໄດ້ຮັບຮອງ ແລະ ປະກາດໃຊ້ ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍ ການປົກປັກຮັກສາສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ກົດໝາຍອື່ນໆທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ. ພ້ອມທັງໄດ້ກຳນົດຢູ່ໃນມະຕິກອງປະຊຸມໃຫຍ່ຄັ້ງທີ X ຂອງພັກ ກໍຄື ຢູ່ໃນແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ 5 ປີ ຂອງ ສປປ ລາວ, ຄຽງຄູ່ກັບການສົ່ງເສີມຄຸນນະພາບ ສິ່ງແວດລ້ອມຕົວເມືອງທົ່ວ ສປປ ລາວ ໃຫ້ກາຍເປັນສີຂຽວ ສະອາດງາມຕາເພື່ອປະກອບສ່ວນ ເຂົ້າໃນການຂັບເຄື່ອນໃຫ້ ສປປ ລາວ ບັນລຸເປົ້າໝາຍການພັດທະນາແບບຍືນຍົງ.
ເນື່ອງໃນໂອກາດສະເຫລີມສະຫລອງ ວັນສິ່ງແວດລ້ອມໂລກ, ວັນສິ່ງແວດລ້ອມແຫ່ງຊາດ, ວັນນໍ້າໂລກ, ວັນປຸກຕົ້ນໄມ້ແຫ່ງຊາດປີນີ້, ສຳລັບ ສປປ ລາວ ພວກເຮົາ ຂໍໃຫ້ຖືເອົາໂອກາດທີ່ມີຄວາມໝາຍ ຄວາມສຳຄັນດັ່ງກ່າວ ດຳເນີນການໂຄສະນາ, ປຸກຈິດສຳນຶກ ແລະ ສ້າງຂະບວນການ ສອດຄ່ອງຕາມຄໍາຂວັນສະເພາະປີນີ້ ແລະ ພ້ອມກັັນຫັນປ່ຽນຈິນຕະນາການ ໄປພ້ອມໆກັບການເພີ່ມທະວີການຄຸ້ມຄອງ ຊັບ ພະຍາກອນທຳມະຊາດ ແລະ ປົກປັກຮັກສາສິ່ງແວດລ້ອມ ຕາມທິດສີຂຽວ ແລະ ຍືນຍົງຕາມລະບຽບການ ແລະ ກົດໝາຍຢ່າງເຂັ້ມງວ ໃຫ້ບັນລຸຕາມວິໄສທັດ, ຕາມຍຸດທະສາດ ແລະ ແຜນການ 5 ປີ ຂອງຂະແໜງການ, ປະກອບສ່ວນໃຫ້ແກ່ແຜນພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ ໃຫ້ມີຄວາມຍືນຍົງ. ສະເພາະ ໃນປີນີ້ ໄດ້ມີການສົ່ງເສີມຂະບວນການອານະໄມຕົວເມືອງ, ອານະໄມຮ່ອງລະບາຍນ້ຳ, ປູກຕົ້ນໄມ້, ການແຍກສິ່ງເສດເຫລືອ, ການກຳຈັດຂີ້ເຫຍື້ອ, ການຫລຸດຜ່ອນການນຳໃຊ້ຖົງຢາງປລາສະຕິກ ກ້າວໄປເຖິງການນຳໃຊ້ວັດສະດຸ ທີ່ຍ່ອຍສະຫລາຍໄດ້ງ່າຍ ທັງໝົດນີ້ກໍເພື່ອສ້າງປະເທດລາວ “ຂຽວ ສະອາດ ງາມຕາ”.
ໃນໂອກາດນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າ ຂໍຮຽກຮ້ອງມາຍັງທຸກການ ຈັດຕັ້ງຂອງລັດ, ອຳນາດການປົກຄອງທຸກຂັ້ນ, ອົງການຈັດຕັ້ງມະຫາຊົນ, ອົງການຈັດຕັ້ງສັງຄົມ, ອົງການຈັດຕັ້ງສາກົນ ແລະ ຫົວໜ່ວຍທຸລະກິດຕ່າງໆຕະຫລອດ ເຖິງປະຊາຊົນທຸກທົ່ວໜ້າ ຈົ່ງພ້ອມກັນຈັດຕັ້ງປະຕິບັດພັນທະຂອງຕົນ ເຂົ້າໃນການ ໃນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດຄຳຂວັນ ຂອງປີ 2018 ຄື: “ຫລຸດຜ່ອນປລາສະຕິກ ຫລຸດຜ່ອນມົນລະພິດ” ແລະ “ຈົ່ງພ້ອມກັນປົກປັກຮັກສາທໍາທະຊາດ ເພື່ອແຫລ່ງນໍ້າ” ໃຫ້ປະກົດຜົນເປັນຈິງ. ຈົ່ງພ້ອມກັນ ມີຈິນຕະນະການວ່າ ພວກເຮົາທຳລາຍສິ່ງແວດລ້ອມ ກໍຄື ທຳລາຍຊີວິດ ຂອງຕົນເອງ.

ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ແຫ່ງ ສປປ ລາວ

ທອງລຸນສີສຸລິດ